د القاعدې له تاريخه يو څو مرغلرې
لیکوال: ابراهیم احمد
د کتاب لنډیز
دا ډله د ۱۹۸۰مې لسیزې په وروستیو کې د افغانستان–شوروي جګړې له فضا څخه رامنځته شوه، چې په پیل کې د بهرنیو جنګیالیو د تنظیم او همغږۍ لپاره یو جوړښت و. وروسته دا شبکه د اسامه بن لادن تر مشرتابه لاندې پراخه شوه او نړیواله بڼه یې خپله کړه. په ۱۹۹۰مو کلونو کې دې ډلې په څو هېوادونو کې بریدونه ترسره کړل او د نړیوالو امنیتي ادارو پام یې ځان ته واړاوه. په ۱۹۹۸م کال کې د امریکا په سفارتونو باندې په افریقا کې لوی بریدونه د دې ډلې له مهمو پېښو څخه ګڼل کېږي. په ۲۰۰۱م کال کې د سپټمبر ۱۱مې بریدونو وروسته نړیوال وضعیت بدل شو او امریکا په افغانستان کې پوځي عملیات پیل کړل، چې له امله یې د دې ډلې مشرتابه سخت زیانمن شو او ډېر غړي یې ووژل شول یا ونیول شول. وروسته کلونو کې دا شبکه په بېلابېلو سیمو کې په کوچنیو څانګو ووېشل شوه او مرکزي کنټرول یې کمزوری شو. د ایمن الظواهري تر وژل کېدو وروسته (۲۰۲۲م) یې مشرتابه بیا بدل شو او فعالیتونه یې لا محدود شول. په عمومي ډول، د دې ډلې تاریخ د جګړو، نړیوالو امنیتي کړکېچونو او د سختو بدلونونو سره تړلی دی.