د شپانه کلمې په باب يوه څرګندونه
لیکوال: محمد معصوم هوتک
د کتاب لنډیز
د “شپانه” کلمه په پښتو ژبه کې يوه عامه او ښکلي معنا لرونکې کلمه ده. دا کلمه له “شپې” څخه اخيستل شوې ده او عموماً هغه انسان ته ويل کېږي چې د شپې يا د څارويو د ساتنې او پالنې دنده ترسره کوي، يا د رمې (پسونو/څارويو) ساتونکی وي. په کليوالي ژوند کې شپانه هغه څوک وي چې د څارويو رمه له سهاره تر ماښامه يا ځينو ځایونو کې د شپې هم ساتي، په مېږو او پسونو څار کوي او له خطرونو يې خوندي ساتي. په ادبياتو کې د “شپانه” کلمه يوازې د کارګر انسان لپاره نه، بلکې د ساده ژوند، زحمت، صبر او وفادارۍ سمبول هم ګڼل کېږي. ډېر شاعرانو شپانه د پاک زړه، بېغرضه انسان او د طبيعت سره نږدې شخص په توګه انځور کړی دی. همدارنګه کله ناکله “شپانه” په مجازي معنا کې هم کارېږي، لکه د خلکو ساتونکی، لارښود يا محافظ انسان ته اشاره کول. په ټوليز ډول، شپانه د زحمتکښو خلکو له ډلې څخه دی چې د کليوالي ژوند مهمه برخه جوړوي او په پښتو کلتور او ادب کې ځانګړی ارزښت لري.