د ځ توري تاريخي پس منظر

د «د ځ توري تاریخي پس منظر» کتاب يا ليکنه عموماً د پښتو ژبې د «ځ» توري د رامنځته کېدو، استعمال او ژبني اهمیت څېړنه کوي. ژبپوهنه کې دا ډول بحثونه د تورو د تاریخ، اوازونو او بدلونونو له پلوه مهم ګڼل کېږي. په دې اثر کې ویل کېږي چې «ځ» د پښتو ژبې له ځانګړو تورو څخه دی او په ډېرو نورو ژبو کې په همدې بڼه نه موندل کېږي. لیکوالان هڅه کوي وښيي چې دا توری د پښتو د غږیز نظام مهمه برخه ده او د ژبې د ځانګړي هویت استازیتوب کوي. همدارنګه د دې توري د تلفظ، لیکدود او د پخوانیو متنونو په رڼا کې د هغه د بدلونونو یادونه کېږي. ځینې څېړنې دا هم بیانوي چې «ځ» په لرغونو آریایي ژبو او د سیمې په ځینو نورو ژبو کې له ورته غږونو سره اړیکه لري. په کتاب کې د «ځ» د کارونې بېلګې هم راوړل کېږي، او دا ښودل کېږي چې د دې توري ناسم تلفظ یا بدلون د کلمو معنا بدلولای شي. د پښتو لهجې هم تر بحث لاندې راځي، ځکه په ځینو سیمو کې د «ځ» غږ لږ توپیر لري. په پای کې، «د ځ توري تاریخي پس منظر» دا پایله وړاندې کوي چې «ځ» یوازې یو توری نه دی، بلکې د پښتو ژبې د تاریخ، ځانګړتیا او ژبني هویت مهمه برخه ده.